ضعف بازار سهام چین؛ پیامدها برای بیت‌کوین و اقتصاد جهانی

در هفته‌های گذشته، بازارهای مالی جهان شاهد چند رویداد مهم بودند که پیامدهای گسترده‌ای برای سرمایه‌گذاران و علاقه‌مندان به رمزارزها به همراه داشته است. از صعود شگفت‌انگیز سهم شرکت انویدیا و اعلام برنامه بازخرید سهام ۲۵ میلیارد دلاری گرفته تا تلاش ناموفق دولت چین برای تحریک بازار سهام این کشور و اثرات آن بر بیت‌کوین، هر یک نشان‌دهنده پویایی پیچیده بازارهای سرمایه‌ای هستند که اقتصاد جهانی را تحت تأثیر قرار می‌دهند.

انویدیا و انقلاب هوش مصنوعی

انویدیا، غول چیپ‌سازی در صدر انقلاب هوش مصنوعی قرار دارد. بر اساس گزارش رویترز، اعلام طرح بازخرید سهام ۲۵ میلیارد دلاری این شرکت باعث شد قیمت سهام آن تا ۶.۷ درصد افزایش یابد و به رکورد تاریخی جدیدی برسد. انویدیا با ارائه گزارش مالی پایان سه ماهه دوم، درآمدی معادل ۱۳.۵ میلیارد دلار ثبت کرد و برای سه ماهه سوم، درآمدی ۱۶ میلیارد دلاری را پیش‌بینی نمود که فراتر از انتظارات تحلیلگران بود.

چنین رشد سودآوری و حاشیه سود بالایی، جایگاه انویدیا را در میان پنج شرکت بزرگ حوزه فناوری یعنی اپل، مایکروسافت، آمازون، گوگل و خود انویدیا تثبیت کرده است. این پنج شرکت اکنون در مجموع ۲۵ درصد از ارزش شاخص S&P 500—which شامل ۵۰۰ شرکت بزرگ قابل معامله آمریکاست—را به خود اختصاص داده‌اند.

راز موفقیت این شرکت‌ها در بازارهای سرمایه، سودآوری بالا، رشد چشمگیر درآمد و حاشیه سود قابل توجه است که سرمایه‌گذاران را به تمرکز منابع مالی خود بر این سهم‌ها ترغیب می‌کند. رشد بهای سهام این شرکت‌ها وزنه آن‌ها را در شاخص‌های بازار افزایش داده و این فرآیند بر اساس سازوکار ارزش بازار (Market Capitalization) به‌طور خودکار انجام می‌شود، نه از طریق رای‌گیری یا تصمیم‌گیری‌های جمعی.

سود خیره‌کننده انویدیا

بررسی داده‌های Yahoo Finance نشان می‌دهد سود ناخالص انویدیا در یک فصل به ۹.۵ میلیارد دلار رسیده، و سود خالص تعدیل‌شده این شرکت نیز ۶.۲ میلیارد دلار گزارش شده است؛ ‌نسبتی تحسین‌برانگیز که کمتر در سایر شرکت‌ها دیده می‌شود. با ضرب این ارقام در چهار (به‌عنوان تقرب سود سالانه)، سود سالانه به چیزی حدود ۲۴.۸ میلیارد دلار می‌رسد—رقمی که در عرض پنج سال انویدیا را قادر می‌سازد تا شرکت‌هایی چون جنرال الکتریک یا زیمنس را فقط از محل سود، تماما نقدی خریداری کند.

این سودآوری کم‌نظیر، به انویدیا امکان می‌دهد که رقبای بزرگی چون اینتل یا AMD را هدف تملک قرار دهد و بدین ترتیب یا سهم بیشتری از بازار به دست آورد یا رقبا را حذف و از تهدیدات قیمتی در امان بماند.

این سودآوری کم‌نظیر، به انویدیا امکان می‌دهد که رقبای بزرگی چون اینتل یا AMD را هدف تملک قرار دهد و بدین ترتیب یا سهم بیشتری از بازار به دست آورد یا رقبا را حذف و از تهدیدات قیمتی در امان بماند.

خرید سهم توسط شرکت و پیامدهای آن

نکته کلیدی در گزارش اخیر انویدیا، برنامه بازخرید ۲۵ میلیارد دلاری سهام است. در این سازوکار، شرکت از سود و نقدینگی خود برای خرید سهام از بازار استفاده می‌کند و بدین طریق از قیمت سهم پشتیبانی می‌کند. تصمیمات مربوط به بازخرید معمولا توسط هیئت مدیره گرفته می‌شود—که بیشترین بهره را نیز از افزایش قیمت سهام می‌برند، چراکه بسته‌های تشویقی مدیران مالی و اجرایی اغلب با قیمت سهم گره خورده است.

در حال حاضر نسبت قیمت به سود (P/E) انویدیا براساس اطلاعات Nasdaq.com برابر با ۶۷ است، در حالی که این نسبت برای گوگل ۱۹.۵ و مایکروسافت ۳۰ است. حتی با بازتاب رشد ۱۸۰ درصدی سودآوری، باز هم ارزش سهام انویدیا در مقایسه با سایر غول‌های فناوری گران‌تر تلقی می‌شود. با این وجود، تا زمانی که جریان کافی نقدینگی و سود وجود داشته باشد، شرط‌بندی در جهت کاهش قیمت سهم این‌گونه شرکت‌ها معمولا مخاطره‌آمیز است، چراکه موقعیت مالی قوی به آن‌ها اجازه می‌دهد حتی در شرایط رکود اقتصادی نیز مقاومت کنند.

سهم فناوری در شاخص S&P 500 از غول‌هایی چون اکسون موبیل، جانسون اند جانسون و والمارت فراتر رفته و ۲۵ درصد کل شاخص را در اختیار دارد. مزیت شرکت‌های فناوری، حاشیه سود بالا، رشد درآمد و توانایی تطبیق سریع با تغییرات فناورانه است.

مرز میان رمزارز و سهام

مساله‌ای که باید به آن توجه شود، تفکیک کامل میان عملکرد سهام شرکت‌های بزرگ و رمزارزهایی چون بیت‌کوین است. برخلاف سهام که مبتنی‌بر سودآوری و قابلیت توسعه کسب‌وکار‌اند، بیت‌کوین به عنوان یک دارایی کمیاب و فروشگاه ارزش عمل می‌کند و وابستگی مستقیمی به وضعیت عملیاتی هیچ شرکت خاصی ندارد. به بیان دیگر، میان روند قیمتی بیت‌کوین و شاخص S&P 500 یا سهام انویدیا رابطه مستقیم و معنی‌داری وجود ندارد. این ارزیابی، بر اساس بررسی داده‌هایی از منابعی چون TradingView و CoinMarketCap، تایید می‌شود.

تحولات بازار سهام چین و اثرات جهانی

در نقطه مقابل انتظارات، بازار سهام چین با وجود بسته تدابیر اخیر دولت این کشور عملا یکی از بدترین عملکردها را در میان بیش از ۹۰ بازار سهام جهان به ثبت رساند—بر اساس آمار Bloomberg. شاخص CSI 300 در روز مشخص‌شده، ابتدا ۵.۵ درصد رشد کرد اما در پایان معاملات تنها با ۱.۲ درصد افزایش بسته شد و بخش عمده‌ای از رشد اولیه را از دست داد.

تدابیر دولت شامل مواردی چون منع فروش توسط صندوق‌های سرمایه‌گذاری در روزهای خاص، تسهیل شرایط ریفاینانس برای شرکت‌های بحران‌زده املاک، کاهش کارمزدها برای تحریک بازخرید سهام، کاهش الزامات مارجین برای معاملات اهرمی، افزایش موانع قانونی برای عرضه اولیه سهام و حتی ممنوعیت فروش زودهنگام سهام توسط برخی از شرکت‌های جدید بود. اما به‌گفته اقتصاددان ارشد موسسه Nomura، این تدابیر کوتاه‌مدت اثرگذارند و بدون بسته محرک واقعی اقتصادی عملا تأثیر پایداری در جهت حمایت از اقتصاد واقعی نخواهند داشت.

اما به‌گفته اقتصاددان ارشد موسسه Nomura، این تدابیر کوتاه‌مدت اثرگذارند و بدون بسته محرک واقعی اقتصادی عملا تأثیر پایداری در جهت حمایت از اقتصاد واقعی نخواهند داشت.

براساس داده‌های Bloomberg، صندوق‌های خارجی در یک روز به میزان ۱.۱ میلیارد دلار سهام سرزمین اصلی چین را از طریق پیوندهای تجاری با هنگ‌کنگ فروختند. این خروج سرمایه باعث شده‌ مجموع خروجی ماه آگوست از بازار سهام چین به بیش از ۱۱ میلیارد دلار برسد و رکورد جدیدی به ثبت برسد.

عامل مهم در خودداری دولت چین از بسته‌های محرک اقتصادی جدید، نگرانی درباره تضعیف ارزش یوآن است. نمودار ارزش یوآن در برابر دلار آمریکا نشان می‌دهد که این ارز بار دیگر به پایین‌ترین سطوح تاریخی نزدیک می‌شود و نسبت به دلار به حدود ۷.۳۵ رسیده است. تزریق نقدینگی بیشتر می‌تواند باعث رشد نقدینگی، افزایش بدهی و در نتیجه تضعیف قدرت خرید یوآن شود.

برندگان و بازندگان جریان سرمایه

بزرگترین برنده خروج سرمایه از بازار چین، ایالات متحده است. این جریان سرمایه یا به دلار آمریکا تبدیل می‌شود یا مستقیما وارد بازار سهام آمریکا و شاخص S&P 500 خواهد شد و همین امر نیز باعث تقویت بیشتر دلار می‌شود. شاخص DXY که قدرت دلار را نسبت به سبدی از ارزهای بین‌المللی نشان می‌دهد، از اواسط جولای از ۹۹.۵ به ۱۰۴ رسیده و به بالاترین سطوح در یک سال اخیر نزدیک شده است.

تقویت دلار آمریکا، خبر چندان خوبی برای بیت‌کوین و ارزهای دیجیتال نیست زیرا قیمت‌گذاری این دارایی‌ها بر مبنای دلار انجام می‌شود. همچنین بیت‌کوین به عنوان ابزار ذخیره ارزش همچنان با دلار رقابت می‌کند و هرگونه تمرکز نقدینگی و سرمایه بر دلار، به زیان موقعیت رمزارزها به‌ویژه در کوتاه‌مدت خواهد بود. در نهایت، برای موفقیت دلار آمریکا نیازی به بی‌نقص بودن نیست؛ کافی است نسبت به رقبا و ارزهای جایگزین، کارکرد بهتری ارائه دهد.

سخن پایانی

تحولات اخیر در بازارهای سهام آمریکا و چین، بار دیگر نشان داد که پویایی اقتصاد جهانی به طرز شگفت‌انگیزی به هم پیوند خورده است. سودآوری خیره‌کننده شرکت‌های فناوری در آمریکای شمالی، رکود، سیاست‌های مالی محافظه‌کارانه و عدم اطمینان سرمایه‌گذاران در چین و تأثیر این جریان‌ها بر قدرت دلار و بازار رمزارزها، همگی نقش تعیین‌کننده‌ای ایفا می‌کنند. ناظران بازار باید این پیوندهای پیچیده را در تحلیل‌های خود لحاظ کنند تا بتوانند تصویر واقع‌گرایانه‌تری از آینده اقتصاد جهانی ترسیم نمایند.