نشانه‌های سقوط بیت‌کوین به زیر ۲۲ هزار دلار: ترکیبی از داده‌های مشتقات و عوامل کلان اقتصادی

بازار ارزهای دیجیتال همواره با رویدادها و داده‌هایی مواجه است که جهت‌گیری سرمایه‌گذاران را تغییر می‌دهد. یکی از موضوعات بحث‌برانگیز این روزها، احتمال سقوط بیت‌کوین به سطوح قیمتی پایین‌تر از ۲۲ هزار دلار است؛ رویدادی که بر اساس شاخص‌های بازار مشتقات و شرایط کلان اقتصادی جهان، ممکن است نزدیک‌تر از تصور بسیاری باشد.

سیگنال‌های نزولی در مشتقات بیت‌کوین

داده‌های معاملات آتی و آپشن بیت‌کوین، به‌خصوص در پلتفرم‌هایی همچون Deribit و OKX، نشانه‌های واضحی از کاهش تقاضا برای پوزیشن‌های خرید (Long) اهرمی را نمایش می‌دهند. در شرایط عادی، قراردادهای یک‌ماهه آتی بیت‌کوین باید با پریمیوم (حق‌القدمه) ۵ تا ۱۰ درصد نسبت به بازار نقدی معامله شوند تا ریسک بلوکه شدن سرمایه برای هر دو طرف جبران شود. این عدد در ماه جولای مشاهده می‌شد اما از ابتدای ماه اوت، این پریمیوم به زیر سطح ۵ درصد کاهش یافته است. آخرین داده‌ها این مقدار را نزدیک به ۳.۵ درصد نشان می‌دهند؛ سطحی که پیش‌تر در بازارهای نزولی تجربه شده بود.

تحلیل مشابه را می‌توان در بازار آپشن بیت‌کوین نیز مشاهده کرد. شاخص ۲۵ درصد دلتا اسکِیو (Delta Skew) که تفاوت حق‌القدمه میان آپشن‌های خرید و فروش را می‌سنجد، اگر بالای ۶ یا ۷ درصد باشد به معنی معامله شدن آپشن‌های فروش (Put) با پریمیوم بالاتر و در نتیجه بازار نزولی است. این مقدار در روزهای اخیر مجدداً بالای ۷ درصد قرار گرفت که به معنای ورود بازار به فاز خرسی از نگاه سرمایه‌گذاران حرفه‌ای است.

ترکیب این داده‌ها حاکی از این است که اکثر فعالان حرفه‌ای بازار، افت قیمتی تا محدوده ۲۲ هزار دلار را بیش از سایر سناریوها محتمل می‌دانند. آخرین باری که پریمیوم قراردادهای آتی به ۳.۵ درصد رسید، بیت‌کوین محدوده ۲۲ هزار دلار را لمس کرد.

تاثیر پرونده ETF و وضعیت حقوقی صرافی‌ها

گمانه‌زنی درباره تأیید شدن یا نشدن صندوق‌های ETF بیت‌کوین، یکی از مهم‌ترین عوامل روانی بازار است. پس از پیروزی نسبی شرکت Grayscale در مقابل کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (SEC) در تاریخ ۲۹ آگوست، امیدها نسبت به صدور مجوز صندوق ETF افزایش پیدا کرد اما تعویق تصمیم‌گیری‌ها توسط SEC و تردید‌های جدی حول مباحثی چون معاملات غیرشفاف، استیبل‌کوین‌های فاقد پشتوانه، و معاملات مبتنی بر صرافی‌های غیرقانونی، شانس تایید طی ۶ ماه آینده را کاهش داده است.

در سوی دیگر، بازار با شکایات متعدد SEC علیه صرافی‌هایی چون بایننس و کوین‌بیس دست و پنجه نرم می‌کند. همچنین احتمال صدور کیفرخواست توسط وزارت دادگستری آمریکا علیه بایننس به‌خاطر اتهامات پولشویی و تسهیل داد و ستد برای نهادهای روسی، سایه ابهام بر وضعیت بازار افکنده است.

با چنین پیش‌زمینه‌ای، حتی در صورت ورود BlackRock به پرونده ETF و برجسته شدن موضوع در رسانه‌ها همانند موارد رد شده قبلی، هنوز تحول شگرفی در فضا احساس نمی‌شود و فضای خاکستری نظارتی بر رمزارزها همچنان باقی است.

اثر سیاست‌های اقتصادی کلان بر چشم‌انداز بیت‌کوین

علاوه بر عوامل بازار خود رمزارزها، شرایط اقتصادی کلان نیز نقشی حیاتی بازی می‌کند. اخیراً نرخ تورم ایالات متحده (CPI) از ۹.۱ درصد به ۳.۲ درصد کاهش یافته و ترازنامه بانک مرکزی آمریکا (Federal Reserve) از نقطه اوج ۸.۷ تریلیون دلار در مارس ۲۰۲۳ به ۸.۱ تریلیون دلار تقلیل یافته است. این روند به معنی خارج شدن نقدینگی از چرخه بازارها است که ضربه محکمی به استدلال «پوشش‌دهی بیت‌کوین در برابر تورم» وارد می‌کند.

این روند به معنی خارج شدن نقدینگی از چرخه بازارها است که ضربه محکمی به استدلال «پوشش‌دهی بیت‌کوین در برابر تورم» وارد می‌کند.

در چنین شرایطی، چرا باید سرمایه‌گذاران به دارایی دیجیتالی کمیاب مانند بیت‌کوین هجوم بیاورند؟ کاهش تقاضا برای پوزیشن‌های خرید اهرمی در بازار مشتقات به خوبی نشان می‌دهد که بسیاری از سرمایه‌گذاران حرفه‌ای، بیت‌کوین را حداقل در بازه ۳ تا ۶ ماه آینده، گزینه‌ای جذاب نمی‌دانند.

آیا آغاز بازار صعودی بیت‌کوین در راه است؟

با وجود سیگنال‌های نزولی در کوتاه‌مدت، آرتر هیز، موسس بیت‌مکس، اعتقاد دارد بازار صعودی بیت‌کوین از مارس شروع شده است؛ نقطه‌ای که بانک Silicon Valley (SVB) تحت تملک مؤسسه بیمه سپرده‌های فدرال قرار گرفت. این بانک، که تمرکز زیادی بر روی استارتاپ‌ها داشت و جزو ۲۰ بانک بزرگ آمریکا بود، به همراه دو بانک دیگر (Silvergate و Signature) ظرف یک هفته فروپاشیدند.

در پاسخ به بحران، فدرال رزرو طرح BTFP را معرفی کرد و با تزریق نقدینگی ۳۰۰ میلیارد دلاری تلاش کرد چرخه وحشت را مهار کند. هیز معتقد است این تصمیم فدرال رزرو – «تعهد به خرید اوراقی که ارزش‌شان افت کرده» و پمپاژ پول جدید به سیستم – همان شتاب‌دهنده اصلی برای صعود بیت‌کوین بوده است.

اما بررسی دقیق‌تر قیمت بیت‌کوین و شاخص دلار آمریکا (DXY) روایت دیگری ارائه می‌دهد. در همین بازه شش‌ماهه، شاخص DXY تقریباً به همان سطوح قبلی بازگشته (۱۰۴ تا ۱۰۵ واحد). این بدان معناست که حتی نگرانی نسبت به بدهی دولت آمریکا و هزینه‌های پرداخت بهره‌های نجومی (تنها بهره بدهی سالانه به ۱ تریلیون دلار رسیده)، نتوانست دلار را دچار تزلزل کند. شاید سرمایه‌گذاران به این نتیجه رسیده‌اند که حتی اگر آمریکا اعتبار خود را نزد مؤسسات رتبه‌بندی از دست بدهد، باز هم در صورت بروز یک بحران مالی جهانی، سایر کشورها پیش از ایالات متحده زمین خواهند خورد.

شاخص‌های بورسی همچون Russell 2000 که نمایانگر شرکت‌های کوچک آمریکاست، باوجود شرایط وخیم بازار مسکن، خودرو و کارت اعتباری، روندی رو به رشد را طی نموده است. یکی از دلایل این اتفاق، ورود سرمایه‌های خارجی به بازار آمریکا و جذابیت نرخ سود بالاتر (بیش از ۵ درصد در مقابل ۴ درصد اروپا) است.

آینده بیت‌کوین: دو روی سکه سیاست‌های فدرال رزرو

آرتر هیز به‌درستی اشاره می‌کند که چه بانک مرکزی آمریکا به سیاست افزایش نرخ بهره ادامه دهد و چه اقدام به چاپ پول کند، بیت‌کوین نهایتاً از تصمیمات مذکور منتفع خواهد شد. زیرا در نهایت فدرال رزرو ناگزیر به تزریق نقدینگی جدید به اقتصاد است؛ رویدادی که به‌نفع دارایی‌های کمیاب و بیمه‌شده در مقابل تورم نظیر بیت‌کوین خواهد بود.

با این وجود، داده‌های بازار در کوتاه‌مدت، موضع محتاطانه‌ای دارند و انتظار جهش قیمتی چشمگیر تا شش ماه آینده حداقل از سمت بازیگران کلان بازار دور از ذهن است. ممکن است از دیدگاه بلندمدت (۱۸ ماهه تا سال ۲۰۲۵) بتوان سناریوی صعودی برای بیت‌کوین ترسیم کرد اما در بازه سه ماه آتی همچنان احتمال افت قیمت محتمل‌تر به نظر می‌رسد.

جمع‌بندی

با کنار هم قرار دادن سیگنال‌های مشتقات بیت‌کوین، تحلیل داده‌های TradingView و نظرات کارشناسان حوزه اقتصاد کلان، می‌توان نتیجه گرفت که اگرچه بیت‌کوین به‌عنوان یک دارایی ضدتورمی و پوشش ریسک در بلندمدت هنوز شانس بالایی دارد، در کوتاه‌مدت باید منتظر نوسانات و احتمال نزول تا سطوح پایین‌تر از ۲۲ هزار دلار بود.

چالش‌های حقوقی پیرامون صرافی‌های بزرگ، عدم شفافیت وضعیت صندوق‌های ETF، و کاهش حجم نقدینگی بازار جهانی از جمله موانع پیش‌روی بازار رمزارزها هستند. ولی همانند هر بحران اقتصادی، بازارها پس از دوره اصلاحات اغلب دوباره رشد می‌کنند و این همان امیدی است که بسیاری از سرمایه‌گذاران همچنان به آن دل بسته‌اند.